WHEN on Topic: Η καθημερινότητα της φροντίδας στη δουλειά: Το παράδειγμα ενός μικρού οργανισμού.

Πηνελόπη: Καλωσήρθατε στη νέα σεζόν του WHEN on Topic -είμαι η Πηνελόπη Θεοδωρακάκου και είμαι ξανά μαζί σας για να συζητήσουμε για την επαγγελματική και οικονομική ενδυνάμωση των γυναικών και την ισότητα στην εργασία -καμιά φορά και έξω από αυτήν! Αυτός ο κύκλος του podcast μας είναι αφιερωμένος στις ευθύνες φροντίδας και την ίση κατανομή τους και έρχεται κοντά σας χάρη στο CAREdiZO. Τι είναι το CAREdiZO; Είναι ένα νέο έργο στο οποίο συμμετέχουμε, στο πλαίσιο του προγράμματος CERV της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το οποίο στοχεύει στη γεφύρωση του έμφυλου χάσματος στις ευθύνες φροντίδας, μέσω της προώθησης πρακτικών ισότητας στο σπίτι, σε πολύ μικρές επιχειρήσεις και σε μικρούς οργανισμούς της κοινωνίας των πολιτών (με έως 10 εργαζόμενα άτομα). Το έργο υποστηρίζει πολιτικές φιλικές προς την οικογένεια, ενθαρρύνει τους άνδρες να συμμετέχουν στη φροντίδα και αναδεικνύει την αξία της φροντίδας στην ευρύτερη κοινωνία -ό,τι δηλαδή πρεσβεύουμε κι εμείς τόσο καιρό! Οι δράσεις του περιλαμβάνουν έρευνες, εργαστήρια συν-δημιουργίας, προγράμματα κατάρτισης και την ανάπτυξη ψηφιακών εργαλείων, όπως ένα εκπαιδευτικό παιχνίδι και podcasts, για την καταπολέμηση των στερεοτύπων και την προώθηση της ισότητας. Οι υπόλοιποι εταίροι μας προέρχονται από την Κύπρο, τη Λιθουανία και τη Βουλγαρία και δημιουργούν αυτή τη στιγμή τα δικά τους podcasts, τα οποία ίσως έχετε την ευκαιρία να γνωρίσετε σε λίγο καιρό.

Σε αυτό το επεισόδιο του podcast συζητάμε με τον Ανέστη Μποζογλανιάν  Συνιδρυτή του οργανισμού “Πρώτα το παιδί” ενός μικρού οργανισμού που δείχνει στην πράξη πώς η φροντίδα μπορεί να γίνει καθημερινή επιλογή και όχι απλώς μια ωραία ιδέα. Μαζί εξερευνούμε πώς ένα ευέλικτο, εξατομικευμένο υβριδικό μοντέλο εργασίας και ο διαμοιρασμός αρμοδιοτήτων σε περιόδους ανάγκης δημιουργούν ένα εργασιακό περιβάλλον που βασίζεται στην εμπιστοσύνη, τη συνεργασία και τον σεβασμό στις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων

Πηνελόπη: Ανέστη, καλώς όρισες. 

Ανέστης: Καλώς σε βρήκα Πηνελόπη και σε ευχαριστώ πολύ για την πρόσκληση.

Πηνελόπη: Εμείς ευχαριστούμε για την αποδοχή. Θες να μας πεις καταρχάς λίγα λόγια για τον οργανισμό. Τι κάνει το «Πρώτα το παιδί»? 

Ανέστης: Φυσικά, ιδρύσαμε το «Πρώτα το παιδί» με σκοπό να ενδυναμώσουμε παιδιά που ζουν κάτω από κάτω από ή στο όριο της φτώχειας στην Ελλάδα και τις οικογένειές τους μέσω ενός ολιστικού προγράμματος με ταυτόχρονες παρεμβάσεις σε τρεις άξονες που θεωρούμε τους πιο σημαντικούς για την ανάπτυξη ενός παιδιού. Δηλαδή τη διατροφή, την εκπαίδευση και την ιατρική φροντίδα. Αυτό που κάνουμε, λοιπόν, είναι ότι φτιάχνουμε ένα πρόγραμμα για κάθε παιδί, με βάση το οποίο στέλνουμε τρόφιμα που δεν μπορεί να αγοράσει η οικογένεια, καλύπτουμε κάποιες εκπαιδευτικές δραστηριότητες εξωσχολικές όπως αθλητικές δραστηριότητες, μαθήματα ξένων γλωσσών, ψηφιακής εκπαίδευσης κλπ, ώστε το παιδί να αναπτύξει δεξιότητες και να κοινωνικοποιηθεί και καλύπτουμε και προληπτική παιδιατρική και οδοντιατρική φροντίδα και όχι μόνο. Δηλαδή, παρακολουθείται σταθερά από παιδίατρο και οδοντίατρο το παιδί. Παράλληλα, οι περισσότερες οικογένειες που υποστηρίζουμε είναι μονογονεϊκές. Είναι η μόνη μητέρα με το παιδί ή τα παιδιά. Και αυτή τη στιγμή υποστηρίζουμε 20 οικογένειες στην Αττική.

Πηνελόπη: Μπράβο σας. Πόσα άτομα τα κάνετε όλα αυτά τα σπουδαία πράγματα, Ανέστη; Πόσο μικρός είναι ο οργανισμός;

Ανέστης: Είμαστε τέσσερις, ξεκινήσαμε τρεις και έχουμε γίνει τέσσερις εδώ και 1,5 χρόνο περίπου. Αναπτυσσόμαστε σταδιακά, αργά και σταθερά. Ο σκοπός είναι φυσικά να κάνουμε την καλύτερη δυνατή κατανομή των task, αυτών που έχουμε να δουλέψουμε, των ενεργειών, των δράσεων. Και σταδιακά θα προστεθούν και άλλοι άνθρωποι στην πορεία. Κατά καιρούς μας βοηθούν και κάποιοι εθελοντές φυσικά και εθελόντριες. 

Πηνελόπη: Σας το ευχόμαστε και εμείς να μεγαλώσετε και το ξέρουμε ότι θα συμβεί. Είμαστε εδώ σε αυτό το επεισόδιο αυτής της σειράς του podcast για να κάνουμε ένα deep dive σε άπταιστα ελληνικά μιας πολιτικής που έχει στο κέντρο της τη φροντίδα ή δύο, στα αλήθεια, θα κλέψω λίγο, θα μιλήσουμε για δύο πολιτικές. Ένα deep dive λοιπόν σε δύο πολιτικές που εφαρμόζετε να μας πεις από πού προέκυψαν, πώς λειτουργούν, τι σας έχει δυσκολέψει και άλλες ερωτήσεις που θα μου προκύψουν στην πορεία. Οπότε, έχουμε κλέψει λίγο εδώ με τον Ανέστη και έχουμε συζητήσει λίγο τις πολιτικές που εφαρμόζουν σε αυτή τη μικρή ομάδα των τεσσάρων ατόμων με τεράστιο έργο, ωστόσο, όπως μας περιέγραψε και ο ίδιος. Οπότε, εγώ έχω καταλήξει δύο πράγματα που θεωρώ ότι θα ήταν και εγώ θέλω να μάθω περισσότερο, αλλά θεωρώ ότι θα είναι ενδιαφέροντα για τα άτομα που θα μας ακούσουν και που ενδεχομένως να έχουν στο μυαλό τους και εκεί θέλω να καταλήξουμε τελικά ότι θέλω να ασχοληθώ με αυτό που λέει το WHEN τόσο καιρό, λέει το CAREdiZo τόσο καιρό, θέλω να έχω πρακτικές, θέλω να έχω πολιτικές που να έχουν στο κέντρο της τη φροντίδα, αλλά είμαι μια μικρή εταιρεία, ένας μικρός οργανισμός και, εντάξει, αυτή πρέπει να είναι προτεραιότητά μου; Και γιατί να το κάνω αυτό, γιατί να αφιερώσω χρόνο και πόρους εκεί; Οπότε, εκεί θα καταλήξουμε. Θέλω όμως να ξεκινήσουμε από κάτι που έχεις μοιραστεί μαζί μου και είναι ότι λειτουργείτε ένα υβριδικό μοντέλο ευελιξίας ωραρίου, το οποίο είναι εξατομικευμένο. Μας εξηγείς λίγο τι σημαίνει αυτό στην πράξη. Και στη θεωρία και στην πράξη. 

Ανέστης: Ωραία. Στη θεωρία, λοιπόν, ξεκινώντας πηγαίνοντας ένα βήμα πίσω, αποφασίσαμε από κοινού εξ αρχής ότι θέλουμε οι άνθρωποι που εργάζονται στον οργανισμό, καταρχήν, εμείς οι τρεις που ιδρύσαμε τον οργανισμό, να νιώθουμε όμορφα δουλεύοντας κάθε μέρα γι’ αυτό και όχι να μετανιώνουμε που μπήκαμε και εμπλακήκαμε σε αυτή τη διαδικασία. Οπότε, να είμαστε παραγωγικοί μεν και αποτελεσματικοί σε σχέση με τα δεδομένα της δουλειάς μας. Αυτό να νιώθουμε και όμορφα όντας μέσα σε αυτή. Άρα, χρησιμοποιούμε ένα υβριδικό μοντέλο, το οποίο όμως δεν είναι οριζόντιο. Δηλαδή, ο καθένας και κάθε μία μπορεί να εργάζεται κάποιες μέρες απ’ το γραφείο μας στο WHEN Hub ή από το σπίτι, ανάλογα με τις υπόλοιπες ανάγκες που έχει στην καθημερινότητά του. Οπότε, ο καθένας και κάθε μία επιλέγει, ας πούμε, ότι μπορεί να θέλει να έρθετε μία μέρα στο γραφείο και τέσσερις απ’ το σπίτι, τέσσερις μέσα απ’ το γραφείο, μία απ’ το σπίτι, ανάλογα και με άλλες ανάγκες που έχει. Για παράδειγμα, η μία συνάδελφος έχει ένα μωρό στο σπίτι, άλλη μία έχει παιδί. Και, μαζί με όλα αυτά, μπαίνουν και κάποιες επιπλέον ανάγκες εκπαιδευτικές και άλλες μπορεί να έχει κάποιος. Είναι μία συνάδελφος κάνει ένα διδακτορικό και χρειάζεται να πηγαίνει και στο Πανεπιστήμιο γι’ αυτό. Οπότε ο καθένας, λοιπόν, προσαρμόζει με βάση τις προσωπικές ανάγκες και τις ανάγκες της δουλειάς το πρόγραμμά του. Και το ίδιο συμβαίνει και με τις ώρες εργασίας. Έχουμε φυσικά ένα τυπικό ωράριο πάνω-κάτω αλλά δεν το έχουμε δεδομένο στο μυαλό μας ότι κάθε μέρα κάποιος πρέπει να δουλέψει 9 με 5 ή 10 με 6 συγκεκριμένα. Προσαρμόζεται ανάλογα με τις προσωπικές και τις ανάγκες της δουλειάς. 

Πηνελόπη: Άρα, ξεκίνησε από εσάς τους τρεις από την ομάδα που ίδρυσε τον οργανισμό και τώρα καταλαβαίνω ότι αυτό ισχύει και για το άτομο που έχει έρθει να προστεθεί στην ομάδα ως υπάλληλος, ας πούμε. Σωστά;

Ανέστης: Σωστά!

Πηνελόπη: Και είναι κάτι που υπάρχει καταγεγραμμένο σαν πολιτική ή είναι κάτι που το έχετε μοιραστεί μεταξύ σας άτυπα και το μοιραστήκατε και με αυτό το άτομο. 

Ανέστης: Μέχρι τώρα είναι άτυπο. Δεν είναι καταγεγραμμένο σαν κάποια πολιτική. Είναι μία συμφωνία που έχουμε κάνει μεταξύ μας και την οποία τηρούμε. Φυσικά, όσο θα μεγαλώνει ο οργανισμός μαζί με το job profile που έχει κάθε εργαζόμενος και η συνάδελφος που έχει προσληφθεί σίγουρα θα γίνει κάτι πιο δομημένο και πιο, ας πούμε, επίσημο. 

Πηνελόπη: Θα έρθουμε και σε αυτό. Βάζω ένα αστερίσκο. Αυτό το σημειώνω στο post it του μυαλού μου γιατί είναι ενδιαφέρον να δούμε πώς αυτές οι άτυπες αποφάσεις  που όμως είναι εξίσου σημαντικές και εξυπηρετούν κιόλας, πώς αλλάζουνε και πώς μπορούμε και να τις μεταφέρουμε, όχι ακριβώς, αλλά πώς μπορούν να εξελιχθούν μαζί με την εξέλιξη της ομάδας. Οπότε το κρατάω αυτό ως αστερίσκο. Πώς φαντάζεσαι ότι θα εξελιχθεί αυτή η ιστορία αυτής της πολιτικής, της άτυπης πολιτικής στην πάροδο του χρόνου και στην εξέλιξη του οργανισμού. Έρχομαι όμως στο σήμερα. Προκύπτει λοιπόν από την ανάγκη τη δική σας. Άρα, εγώ το καταλαβαίνω ως μία ανάγκη που έχει προκύψει από μία αξία. Να μην ζοριζόμαστε λόγω ενός τυπικού ωραρίου. Το καταλαβαίνω σωστά;

Ανέστης: Πολύ σωστά. Θέλουμε οι άνθρωποι στον οργανισμό να νιώθουν όμορφα και καλά εξυπηρετώντας εντός εισαγωγικών ένα σκοπό. Να συμμετέχουν ενεργά σε αυτό. Να νιώθουν ότι αναπτύσσονται και εξελίσσονται μέσα σε αυτό. Και ότι παράλληλα η υπόλοιπη ζωή τους δεν μένει πίσω εξαιτίας αυτού. Να είναι ένα κομμάτι της εξέλιξης και της ανάπτυξής τους και όχι κάτι που τους κρατάει πίσω το “Πρώτα το παιδί”. 

Πηνελόπη: Πολύ ωραίο είναι αυτό. Πρακτικά πώς λειτουργεί; Επειδή εγώ είμαι άνθρωπος της διαδικασίας πιστεύω το λέω σε κάθε επεισόδιο. Πώς λειτουργεί αυτό; Δηλαδή την Παρασκευή κάνουμε το πρόγραμμα της επόμενης εβδομάδας; Δεν κάνουμε κανένα πρόγραμμα; Κάνουμε το πρόγραμμα του μήνα; Ξέρουμε πάνω κάτω τι ανάγκες έχει ο Ανέστης τι ανάγκες έχει η Πηνελόπη; Πώς λειτουργεί; 

Ανέστης: Ωραία. Ξεκινάμε ένα βήμα πριν με τις ανάγκες της δουλειάς πρώτα. Δηλαδή έχουμε ένα πλάνο και το στρατηγικό πλάνο της χρονιάς και το εβδομαδιαίο, μηνιαίο, ημερήσιο δηλαδή ξέρει ο καθένας, με βάση και το job profile του, τι έχει να κάνει ας πούμε μέσα στην εβδομάδα. Οπότε μετά συνήθως ιδανικά θα κάνουμε ένα stuff meeting είτε διαζώσης είτε υβριδικά συνήθως είτε διαδικτυακά μέσα στην εβδομάδα όπου θα συζητήσουμε και τα τρέχοντα και τις προτεραιότητες. Αλλά ο καθένας ξέρει τι έχει να κάνει. Οπότε τυπικά δουλεύουμε χονδρικά μέσα στο όριο των εργάσιμων ωρών. Αλλά έχουμε ενημέρωση μεταξύ μας ότι εγώ σήμερα θα χρειαστεί να πάω και θα καλύψω αυτό πιο μετά. Ή ξέρει ότι αύριο έχω να παραδώσω αυτό. Θα προσαρμόσει τις ώρες εργασίας ανάλογα στο να το παραδώσουμε, με βάση και τα υπόλοιπα. Δεν είναι εύκολο. Δεν είναι εύκολη εξίσωση. 

Πηνελόπη:  Δεν ακούγεται εύκολο. Ακούγεται πολύ ωραίο. Αλλά δεν ακούγεται εύκολο. Αν ήσασταν εδώ στο podcast studio στο WHEN Hub έχω λίγο γουρλώσει ματάκια μου. Γιατί προσπαθώ να το φανταστώ με τέσσερα άτομα, με τρία άτομα, με πέντε άτομα και δυσκολεύομαι. Οπότε είναι και μια πρόκληση φαντάζομαι. Είναι λίγο να το πω σκάκι, να το πω παζλ να το πω σπαζοκεφαλιά να το πω όλα αυτά μαζί;

Ανέστης: Λοιπόν, πολύ σωστά τα θέτεις. Ξεκινάει από κάτι που ανέφερες στην αρχή. Χτίζουμε τη σχέση μας πάνω στην εμπιστοσύνη. Οπότε αυτό είναι το πρώτο βήμα από τη στιγμή που έρχεται κάποιος στον οργανισμό και αυτό θέλουμε να ισχύει μέχρι επ’ αόριστον. Οπότε, εμπιστευόμαστε ο ένας τον άλλον. Καταλαβαίνουμε ότι υπάρχουν φορές που μπορεί deadlines που δεν είναι τόσο τυπικά και είναι λίγο πιο άτυπα ή πράγματα που έχουμε θέσει σαν προτεραιότητα να γίνουν μέχρι ένα ορισμένο σημείο, θα χρειαστεί να πάνε λίγο πιο πίσω γιατί κάτι θα προκύψει. Αλλά αυτό είναι κάτι που, αν και μερικές φορές μπορεί να καθυστερήσει ακόμα και την ανάπτυξή μας ή κάποια πράγματα που θέλουμε να κάνουμε, είναι ένα ρίσκο που παίρνουμε γιατί δεν θέλουμε να ξεχάσουμε ότι πάνω απ’ όλα θέλουμε να είμαστε μια ομάδα υγιής που συνεργαζόμαστε, εμπιστευόμαστε τον άλλον και προχωράμε όλοι μαζί. Δηλαδή, όταν κάτι κολλάει, κολλάει για όλους και όλες και δεν φταίει ο ένας ή ο άλλος.

Πηνελόπη: Είναι συλλογική ευθύνη, δηλαδή. 

Ανέστης: Σηκώνουμε το βάρος όλοι μαζί. Δεν είναι εύκολο γιατί μερικές φορές μπορεί να δημιουργήσει και εντάσεις μπορεί να δημιουργήσει ακόμα και ενόχληση το ότι κάποια πράγματα καθυστερούν αλλά επειδή ακριβώς είμαστε μια μικρή ομάδα χρειάζεται να είμαστε ευέλικτοι γιατί θα προκύψουν πράγματα. Ας πούμε, ξαφνικά αρρώστησα. Έχουμε μια λύση και γι’ αυτό το ότι έχουμε back-ups για όλα. Για κάθε τι που έχουμε υπάρχει πάντα κάποιος άλλος που είναι back-up και γνωρίζει το συγκεκριμένο κομμάτι.

Πηνελόπη: Θα έρθουμε και σε αυτό γιατί αυτό είναι μια άλλη πολιτική που κάνετε και έχει πολύ μεγάλη αξία και μπορεί να λειτουργήσει με πολύ αποτελεσματικό τρόπο και σε μικρομεσαίες και σε μεγάλες επιχειρήσεις. Δηλαδή, εμένα μου άρεσε πάρα πολύ όταν πάλι έτσι, κλέβοντας λίγο το περιεχόμενο αυτού του επεισοδίου το συζητήσαμε, αλλά γυρνώντας λίγο σε αυτή την ευελιξία, ωραία, δεν το έχουμε καταγεγραμμένο. Ξέρουμε όμως πάνω κάτω. Άρα, στα αλήθεια, είναι βασισμένο στις αρμοδιότητες και όχι στο χρόνο ή στο ωράριο. Άρα, είναι βάση αποτελέσματος και παραδοτέων ας το πούμε έτσι χοντρικά και στη γλώσσα μας. Όμως, είπες μια λέξη κλειδί που νομίζω την έχουμε συζητήσει πάρα πολύ σε αυτό το κύκλο και είναι η λέξη εμπιστοσύνη. Και ωραία, θα πω εγώ. Είστε οι τρεις σας. Έχετε φτιάξει αυτή την ομάδα. Είστε τα άτομα που έχετε το ίδιο όραμα. Μπορεί όχι με τον ίδιο τρόπο. Μπορεί ο οργανισμός να σημαίνει διαφορετικά πράγματα για το κάθε άτομο από τα τρία της ιδρυτικής ομάδας. Αλλά, εν πάσει περιπτώσει, ξεκινήσατε μαζί από μια κοινή αφετηρία. Και έρχεται ένα άλλο άτομο. Και σιγά σιγά έρχεται και ένα δεύτερο άτομο και ένα τρίτο άτομο και η εθελοντική ομάδα, θα πω. Πώς χτίζεται αυτή η εμπιστοσύνη ή είναι εξ’ ορισμού εμπιστευόμαστε, που μια χαρά αλλά εγώ που μπαίνω στον οργανισμό πώς το ξέρω, ότι θα με εμπιστευτείς και ότι μπορώ να σε εμπιστευτώ κι εγώ. 

Ανέστης: Λοιπόν, για να μπορέσουμε να διατηρήσουμε μια ισορροπία πρώτα απ’ όλα κάνουμε σαφές ότι υπάρχει ένα καλό, ευχάριστο κλίμα στο οποίο συζητάμε όλα τα προβλήματα, όλες τις δυσκολίες αλλά ότι είναι επαγγελματικό αυτό το κλίμα και η ομάδα και λειτουργεί με κάποια standards. Αυτό γίνεται εμφανές από την αρχή, όπου περνάει από μια εκπαίδευση και στα κομμάτια της δουλειάς του/της και σε αυτά που θα κάνει. Νομίζω ότι ξεκινάμε όντας καλοπροαίρετοι. Αυτό δεν σημαίνει ότι η εμπιστοσύνη είναι δεδομένη. Η εμπιστοσύνη αναπτύσσεται, εξελίσσεται μαζί με την ομάδα. Όμως, δείχνουμε σε όποιον άνθρωπο ενταχθεί ότι υπάρχουν πάντα τα περιθώρια. Να μπει με όλη την προσωπικότητα στην ομάδα να συνεισφέρει με ιδέες, με απόψεις, να μιλήσει ανοιχτά μαζί μας όταν κάτι τον δυσκολεύει. Οπότε, είναι κάτι που εμείς το ρίχνουμε στο τραπέζι από την αρχή και είναι κάτι που δομείται και επαναπροσδιορίζεται στην πορεία.  Αλλά ισχύει το ίδιο για όλες και όλους. 

Πηνελόπη: Έχετε συναντήσει από άλλα άτομα από εξωτερικούς συνεργάτες, συνεργάτιδες αντίσταση στον τρόπο που δουλεύετε; Εντάξει, απορία σίγουρα, θαυμασμό πιστεύω σίγουρα επίσης αλλά αντίσταση με την, ξέρεις, όχι τόσο θετική έννοια δηλαδή όχι μόνο αντίσταση όσον αφορά την απορία, ας πούμε ότι δεν το κατανοώ αλλά ότι και εγώ που ξέρω πότε θα σε βρω, ας πούμε ή και εγώ που ξέρω ότι θα μου απαντήσεις στο τηλέφωνο ή στο email εσύ ή υπάλληλός σου, ή όποιο άτομο το έχετε συναντήσει αυτό

Ανέστης: Δεν το έχουμε συναντήσει γιατί

Πηνελόπη: Γιατί δεν το ξέρουν. 

Ανέστης: Είμαστε συνεπείς γενικά.  Δηλαδή δεν υπάρχει περίπτωση να μην μας βρουν ή να μην πάρουμε πίσω. Ή αν εμείς είμαστε εκτός μια μέρα, είτε θα μας καλύπτει κάποιος άλλος ή θα ενημερώσουμε και αν έχουμε κάποιες επικοινωνίες, θα τις κάνει ο συνάδελφος ή η συνάδελφος. Οπότε δεν υπάρχει περίπτωση, άντε να υπάρξει μια καθυστέρηση μερικών ωρών. 

Πηνελόπη: Εντάξει που συμβαίνει σε όλες τις δουλειές

Ανέστης: Δεν είχαμε μέχρι σήμερα κάποιο ιδιαίτερο πρόβλημα με αυτό. Νομίζω είναι διαχειρίσιμο.

Πηνελόπη: Μένω στις δυσκολίες γιατί νομίζω καμιά φορά και σε πολλά επεισόδια το έχουμε συναντήσει αυτό. Λέμε για το τι ωραία που τα κάνουμε και τι καλά που τα κάνουμε και κάπως νομίζω ότι έχουμε αυτή την τάση. Εγώ σίγουρα δηλαδή. Έχω την τάση να μένω στο θετικό. Αλλά μετά ακούγοντας το επεισόδιο σκέφτομαι ότι έπρεπε να έχω σκαλίσει και λίγο ακόμα. Γιατί αυτό και πώς λειτουργεί και πώς δε λειτουργεί; Οπότε θέλω να μείνω λίγο στο, αν έχεις να μοιραστείς μαζί μας κάποιο περιστατικό ας πούμε,που δεν λειτούργησε καλά ή που πήγε λάθος. Αυτή είναι η πρώτη μου ερώτηση. Και φυσικά τι κάνατε μετά από αυτό. Και η δεύτερη ερώτηση είναι αν ζητάτε feedback το ένα άτομο από το άλλο. Δηλαδή τι λειτουργεί για σένα τώρα. Τι δεν λειτουργεί. Τι χρειάζεσαι. Ή το άτομο που έχει έρθει και ενδεχομένως, γιατί αυτό είναι το τρίτο στάδιο. Πώς σκέφτεσαι ότι θα λειτουργήσει μετά. Αλλά θα έρθουμε μετά σε αυτό. 

Ανέστης: Και στα δύο κομμάτια που λες, έχουμε παραδείγματα. Σε σχέση με το πρώτο είπα ότι είναι μια δύσκολη εξίσωση. Γιατί όπως είπαμε είμαστε άνθρωποι και συμβαίνουν πολλά απρόοπτα. Ας πούμε, έχω εγώ να παραδώσω κάτι με ένα deadline και ξαφνικά αρρωσταίνω ή αρρωσταίνει το παιδί μου και πρέπει κάτι να κάνω, κάτι να αφήσω και να το αναλάβει κάποιος άλλος. Ο άλλος λοιπόν ή η άλλη έχει ταυτόχρονα ένα δικό του, δικό της deadline αυτές τις μέρες. Εν όψει Χριστουγέννων, εμείς τώρα, για παράδειγμα, έχουμε πολλά θέματα. Οπότε για να το επωμιστεί, θα επωμιστεί και ένα επιπλέον βάρος χωρίς απαραίτητα να έχει τον χρόνο. Άρα μπορεί και τα δύο να χρειαστεί να πάνε λίγο πιο πίσω. Αυτό θα μας προκαλέσει μία ένταση, μία στεναχώρια ή μπορεί να μας δημιουργήσει και κάποιο πρακτικό πρόβλημα στα αποτελέσματα. Αλλά είναι κάτι που έχουμε αποφασίσει ότι θα θυσιάσουμε γιατί χρειάζεται να βρούμε την ισορροπία με το να είμαστε εντάξει σε αυτό. Ήδη έχουμε να αντιμετωπίσουμε πολλές δυσκολίες γιατί το περιβάλλον στην Ελλάδα δεν είναι πάντα φιλικό προς τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και σίγουρα δεν τις διευκολύνει.

Πηνελόπη: Υπάρχει δυσπιστία. 

Ανέστης: Υπάρχει δυσπιστία και δεν είναι και ένα δομημένο όπως, σε χώρες του εξωτερικού που υποστηρίζεται η κοινωνία των πολιτών με διάφορους τρόπους και μέσα, οπότε τις διευκολύνει και στην καθημερινότητα της δουλειάς. Άρα λοιπόν υπάρχουν πολλά τέτοια παραδείγματα που έχει χρειαστεί να πάει πίσω κάτι και αυτό προκαλεί και εντάσεις και ενόχληση μερικές φορές. Αλλά μετά το συζητάμε και όλοι κάνουμε ένα βήμα πίσω, αφού πάρουμε μια βαθιά ανάσα ότι οκ, έγινε, αλλά ήταν απαραίτητο να γίνει. Έγινε, θα ξαναγίνει και χρειάζεται να είμαστε έτοιμοι γι’ αυτό.

Πηνελόπη: Τέσσερα συστατικά εγώ ακούω. Την εμπιστοσύνη, τη συνέπεια, το ρίσκο και τη βαθιά ανάσα θα πω. Αλλά θα το δυσκολέψω λίγο ακόμα και θα ρωτήσω. Εντάξει, αυτό είναι μια έκτακτη συνθήκη και θα έρθουμε σε αυτό όταν υπάρχει ανάγκη, πώς διαμοιράζονται οι αρμοδιότητες. Αλλά αν εσύ έρθεις μια μέρα και πεις, πες ότι είμαστε εμείς μια ομάδα, και πεις Πηνελόπη, έχω ένα διδακτορικό. Οπότε να ξέρετε, ομάδα, ότι εγώ τις Τρίτες και τις Πέμπτες θα κλείνω τον υπολογιστή μου στις δύο, ας πούμε. Και σου πω εγώ, Ανέστη μου, τέλεια, συγχαρητήρια, μπράβο. Καλή σταδιοδρομία. Αλλά έχω και εγώ το δικό μου διδακτορικό. Και πρέπει και εγώ να κλείνω Τρίτη, Πέμπτη. Μία ή δύο. Ξέρεις, τώρα αυτό είναι ακραίο παράδειγμα αλλά θέλω να πω, όταν υπάρχει σύγκρουση αναγκών ή κάλυψη, ας πούμε, αναγκών πώς το διαχειρίζεστε; Ή πώς σκέφτεστε ότι μπορεί να το διαχειρίζεστε στο μέλλον μπορεί να μην έχει συμβεί. Και εκτός εκτάκτων, έτσι. Τα έκτακτα είναι άλλα. 

Ανέστης: Πρώτα από όλα συμβαίνει συνέχεια γιατί είμαστε πολύ μικρή ομάδα κάθε τι που φέρνει από έξω από τη δουλεία ο καθένας μας και η καθεμία, εκ των πραγμάτων συγκρούεται με τα πράγματα που έχουμε να κάνουμε στη δουλειά. Το βασικό είναι ότι δεν ξεκινάει από μία κατάφαση. Ξεκινάει από μία ερώτηση. Δηλαδή, θα έρθει ή θα πει. 

Πηνελόπη: Α, ωραίο αυτό

Ανέστης: Εγώ έχω αυτό. Τρίτη, Πέμπτη, 10 με 1 θα λείπω. Λοιπόν, παιδιά, θέλω να κάνω ένα διδακτορικό. Είναι σημαντικό για μένα. Και θέλω να ξεκινήσω με αυτό. Μπορούμε να δούμε πώς θα μπορούσαμε να το εντάξουμε στην καθημερινότητα για να γίνει. Έτσι έγινε με τη συνάδελφό την Αθήνα. Κάθισαμε κάτω σαν ομάδα. Είδαμε ότι αυτά είναι τα tasks. Να δοκιμάσουμε αυτό. Να δούμε για έναν διάστημα πώς λειτουργεί. Αν δεν λειτουργεί, θα το ξανασυζητήσουμε, μήπως δοκιμάσουμε αυτές τις δύο εναλλακτικές. Αλλά ξεκινάμε στη λογική, ότι το συζητάμε για να δούμε πώς θα γίνει και όχι πώς δεν μπορεί να γίνει. 

Πηνελόπη: Πω πω, είναι πολύ σπουδαίο αυτό που λες. Γιατί έφερα ένα παράδειγμα ότι σε φέρνω προ τετελεσμένων. Έχω κάνει την αίτησή στο διδακτορικό, στο μεταπτυχιακό, οτιδήποτε. Πρέπει να βρούμε τρόπο να συμβεί. Αλλά εσύ αυτό που λες είναι το πέμπτο συστατικό αυτών που συζητάμε σήμερα. Ότι δεν ξεκινάμε με, τι έχω κανονίσει ότι θα συμβεί. Αλλά τι θέλω να συμβεί και πώς μπορεί η ομάδα να το κάνει να συμβεί. Ακριβώς μάλλον για να μην έρθει αυτή η σύγκρουση συμφερόντων που υπάρχει παντού. Αλλά σε μικρές ομάδες είναι αβίωτη. Έτσι δεν είναι

Ανέστης: Ισχύει και αυτό μας επιστρέφει πίσω στην εμπιστοσύνη που λέγαμε ότι είναι κάτι που επαναπροσδιορίζεται και χτίζεται. Και η εμπιστοσύνη επίσης θα χτιστεί αν υπάρχει αμοιβαίος σεβασμός. Άρα είναι πολύ σημαντικό το να μοιραστώ την ανάγκη μου και να προσπαθήσω με τους συναδέλφους, τις συναδέλφους να βρω πώς μπορεί να ενταχθεί στην καθημερινότητα της ομάδας. Όλοι έχουμε τέτοιες ανάγκες. Είτε είναι φροντίδα ανθρώπων είτε είναι προσωπική φροντίδα, εκπαιδευτικές ανάγκες ή άλλες ανάγκες. Οπότε είναι σημαντικό να κατανοούμε την οπτική του άλλου και να προσπαθούμε όλοι και όλες μαζί να τα εντάσσουμε στην καθημερινότητά μας.

Πηνελόπη: Οπότε είναι όχι μόνο η ερώτηση που είναι το πέμπτο συστατικό, αλλά υπάρχει και ένα έκτο που είναι ότι ξαναγυρνάμε πίσω. Δηλαδή δεν είναι κάτι, και αυτή είναι η μαγεία, κατά τη γνώμη μου των πολιτικών. Είτε είναι γραμμένες κάπου είτε δεν είναι γραμμένες κάπου. Που έχουμε αποφασίσει ότι θα τις εφαρμόζουμε με σοβαρότητα και συνέπεια. Η συνέπεια δεν σημαίνει ότι έχουμε αποφασίσει κάτι σαν ομάδα και αυτό θα είναι και έχει κλείσει. Παιδιά, κλείδωσε, γεια σας, τελείωσε. Αλλά ότι ξαναγυρνάμε σε αυτό είτε επειδή μπορεί να δουλεύει για σένα που το έχεις ζητήσει αλλά να βλέπουν ότι δεν δουλεύει για την υπόλοιπη ομάδα και αυτό δεν σημαίνει ότι θα αφήσεις το διδακτορικό σου αλλά θα πρέπει να δοκιμάσουμε κάτι άλλο. 

Ανέστης: Σωστά.

Πηνελόπη: Ή μπορεί να μην δουλεύει και για σένα. Δηλαδή εγώ να έχω ζητήσει να κλείνω για να πηγαίνω στο μάθημα να διαβάζω αλλά τελικά να μην με βολεύει αυτό και να με βολεύει κάτι άλλο. 

Ανέστης: Οι πολιτικές, κατά τη γνώμη μου, είναι ένας οδικός χάρτης αλλά η διαδικασία τους είναι δυναμική και δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο σκοπός των πολιτικών είναι να διευκολύνει τη δουλειά μας όχι να την δυσχεραίνει. Άρα είτε την έχουμε καταγράψει, κι εμείς σιγά-σιγά δημιουργούμε πολιτικές που τις καταγράφουμε σταδιακά αλλά δεν πρέπει να ξεχάσουμε ότι δεν είναι απλά ένα χαρτί ή κάτι που είναι σε ένα αρχείο και πρέπει να το ακολουθούμε ακόμα κι αν δεν είναι λειτουργικό. Ο σκοπός είναι να μας βοηθήσει να είμαστε πιο αποτελεσματικοί με την δουλειά μας και να είμαστε παράλληλα και χαρούμενοι με αυτό που κάνουμε. 

Πηνελόπη: Και πάμε στα έκτακτα. Ένα δεύτερο πράγμα που συζητήσαμε και θεωρώ ότι αποτυπώνει, έτσι όπως σας ακούω τώρα να μιλάς και γενικότερα την κουλτούρα της ομάδας σας που μας έχεις περιγράψει και τον τρόπο που στηρίζετε το ένα άτομο το άλλο όμως εγώ όταν το άκουσα πάλι γούρλωσα ματάκια μου γιατί θεωρώ ότι είναι κάτι που μου φαίνεται πολύ δύσκολο να εφαρμοστεί. Οπότε, για ποια πολιτική είναι ο λόγος τώρα και εσύ θα μας την εξηγήσεις καλύτερα από εμένα για την πρακτική μάλλον να το πω καλύτερα που λέει, ότι μου συμβαίνει κάτι έκτακτο δεν έχει σημασία τι. Ή μπορεί και να έχει εσύ θα μας το πεις. Μπορεί να είναι μια ανάγκη εκτατής φροντίδας σε κάποιο εξαρτώμενο άτομο. Και υπάρχει ένα σαν backup σύστημα το καταλαβαίνω εγώ που εγώ αφήνω κάτι να πέσει κάτω γιατί πρέπει να δώσω την προσοχή μου κάπου αλλού. Αλλά υπάρχει ένα άτομο που το πιάνει αυτό πριν σπάσει ή σπάει λίγο; 

Ανέστης: Μπορεί να είναι και τα δύο.

Πηνελόπη: Εντάξει, για πες. Μπορεί να μην σπάσει καθόλου, μπορεί να σπάσει λίγο. 

Ανέστης: Μπορεί να μην σπάσει καθόλου, μπορεί να σπάσει λίγο. Κοίταξε, επειδή είμαστε μικρή ομάδα το οργανόγραμμά μας ακόμα δεν είναι το βέλτιστο και το πιο λειτουργικό. Αυτό που έχουμε κάνει είναι ότι για κάθε ας πούμε κατηγορία ενεργειών, δράσεων, tasks, πες το όπως θέλεις, υπάρχει κάποιος ή κάποια που είναι υπεύθυνος ή υπεύθυνη και υπάρχει πάντα ένας δεύτερος ή μία δεύτερη που γνωρίζει να κάνει αυτό το κομμάτι και είναι το backup. Και υπάρχει ένας τρίτος ή τρίτη που αν δεν μπορέσουν οι δύο θα βοηθήσει. Ή μπορεί να χρειαστούν οι δύο βοήθεια και να βοηθήσει ένας τρίτος ή μία τρίτη. Αυτό δεν σημαίνει πάλι ότι είναι γραμμένο στην πέτρα και ότι πρέπει οπωσδήποτε να γίνει. Θα γίνει με βάση τις προτεραιότητες. Δηλαδή, αν είναι ένα task που χρειάζεται να κάνουμε μία φορά το μήνα και τυχαίνει η περίοδος που θα έπρεπε να κάνουμε ένα update ας πούμε, μία ανανέωση και δεν μπορεί ο συνάδελφος ή η συνάδελφη εκείνη την περίοδο και δεν μπορεί και ο δεύτερος ή η δεύτερη αλλά δεν είναι προτεραιότητα αυτή τη στιγμή για λίγο πιο μετά. Αν έχουμε ένα deadline και κάτι συμβεί στον πρώτο ή τον δεύτερη θα σπεύσει 

Πηνελόπη: Το επόμενο άτομο

Ανέστης: Το backup ή θα σπεύσουμε σαν ομάδα. Και εκεί έχει ουσία ότι συζητάμε ανοιχτά κάθε μέρα. Είτε μιλάμε δια ζώσης είτε με calls, επικοινωνίες διαδικτυακές είτε μέσω, ενός χρησιμοποιούμε το slack για μηνύματα.

Πηνελόπη: Φυσικά, αγαπημένο το slack. 

Ανέστης: Ανταλλάσσουμε μηνύματα. Αλλά θέλω να πω ότι βρίσκουμε λύσεις δυναμικά. Οπότε μπαίνει η ομάδα, μπορεί κάποιος να κάνει αυτό. Ή αν δεν μπορεί το backup. Ή αν δεν είναι προτεραιότητα θα πάει πιο μετά.

Πηνελόπη: Ανέστη, αυτός είναι ο τρόπος που χτίσατε την ομάδα ή είναι κάτι που σκεφτήκατε στην πορεία και δοκιμάστηκε πιλοτικά σε κάποια φάση είδατε ότι λειτουργεί ή βγήκε οργανικά, ας πούμε, γιατί, ξέρεις, έκατσε που εσύ δεν μπορούσες να είσαι κάπου οπότε έπρεπε να αναλάβω εγώ κάτι. Και σκεφτήκατε Ωραία αυτό, για να το δοκιμάσουμε. Ή απλά το είχατε αποφασίσει από την αρχή ότι θα είναι έτσι. 

Ανέστης: Δεν το αποφασίσαμε από την αρχή. Βγήκε στην πορεία για πρακτικούς λόγους. Εμείς ξεκινήσαμε τρεις συνιδρυτές όντας ισότιμοι σε όλα. Και είτε επειδή δεν θέλουμε να καπελώνουμε ένας τον άλλον την άλλη, είτε επειδή μοιραζόμαστε τις ανάγκες και ό,τι χρειάζεται να γίνει, εμπλεκόμασταν και οι τρεις σε όλα. Αυτό, εκτός ότι σε οδηγεί σε ένα burnout αναγκαστικά κάποια στιγμή.

Πηνελόπη: Κακή πρακτική.

Ανέστης: Δεν είναι λειτουργικό γενικά να εμπλέκονται όλοι παντού. Οπότε είπαμε ότι δεν χρειάζεται. να εμπλέκονται πάνω από δύο άνθρωποι σε κάθε τι που έχουμε να κάνουμε. Μπορούμε να το χτίσουμε ανάλογα με τις δεξιότητες του καθενός, τα κομμάτια που θέλει να δουλέψει επίσης. Γιατί εμείς οι τρεις δεν είπαμε απλά. θα πάρεις εσύ αναγκαστικά αυτό και εσύ αναγκαστικά. Είπαμε ότι ξεκινήσαμε. Τι έχουμε να κάνουμε με αυτά τα δέκα πράγματα. Ιδανικά, με ποια θα θέλεις να ασχολείσαι. Αυτό και αυτό, Εγώ ιδανικά με αυτό και με αυτό. Και τα χωρίσαμε. Βέβαια, ακόμα και σήμερα δεν καταφέρουμε να το κάνουμε πάντα. Στην προσπάθεια και να είμαστε team players. Και γενικά, ίσως και στην ανάγκη μας κάποιες φορές μπορεί να νιώθουμε ανασφάλεια. Μπορεί να εμπλακούμε και οι τρεις ή και οι τέσσερις ακόμα. Αλλά ιδανικά προσπαθούμε να μην μπερδεύονται πάνω από δύο άνθρωποι. Εκτός από κάποια μεγάλα πρέπει να τα προγραμματίσουμε και ο καθένας έχει ένα ρόλο.

Πηνελόπη: Οκ οκ

Ανέστης: Και οι τέσσερις δεν μπορούν να έχουν ρόλο σε μία ενέργεια. 

Πηνελόπη: Είπα πριν ότι είναι κακή πρακτική. Αλλά η αλήθεια είναι τώρα μια μεγάλη παρένθεση σε σχέση με τους μικρούς οργανισμούς με τους οποίους ασχολείται και το έργο, το CAREdiZo. Δηλαδή, το βασικό κοινό που απευθύνεται είναι οι μικροί οργανισμοί της κοινωνίας των πολιτών και οι μικρές επιχειρήσεις. Άρα ένα έως δέκα άτομα. Είμαστε ακριβώς εδώ, εμείς οι δύο που βρισκόμαστε. Θα πω όμως ότι ειδικά σε μικρές ομάδες είναι απαραίτητο να ξεκινήσεις έτσι για να μάθεις είτε ξεκινάς εσύ τον οργανισμό είτε όχι. Είναι απαραίτητο να περάσεις από όλα τα στάδια και για να ξέρεις τι θέλεις να γίνεις όταν μεγαλώσεις στον οργανισμό και τι θέλεις να γίνεις όταν μεγαλώσει ο οργανισμός αλλά και για να ξέρεις αυτό που λες. Δηλαδή, που τελικά αυτό το ότι είστε δύο άτομα σε κάθε ένα πράγμα μίνιμουμ βγήκε οργανικά από τον τρόπο που στήσατε αρχικά την ομάδα. Πώς φαντάζεσαι ότι αυτές οι δύο, και οι δύο πρακτικές μπορούν να λειτουργήσουν όσο η ομάδα μεγαλώνει; Δηλαδή, πώς φαντάζεσαι αυτή την ευελιξία του ωραρίου και την προσπάθειά σας να καλύψετε τις ανάγκες που υπάρχουν και εκτός αυτό που λέμε, του κόσμου της εργασίας ας πούμε, αλλά και τον τρόπο που έχετε στήσει το backup, το οποίο εξυπηρετεί πάρα πολύ σε έκτακτες περιπτώσεις. Πώς φαντάζεσαι να λειτουργεί αυτό όταν θα είστε 7 άτομα. Που σας το εύχομαι. 

Ανέστης: Σε ευχαριστούμε πολύ και εμείς το ευχόμαστε και το ελπίζουμε. Σίγουρα όταν θα φτάσουμε σε αυτό το επίπεδο θα χρειαστεί το οργανόγραμμα να γίνει πιο νορμάλ εντός εισαγωγικών.

Πηνελόπη: Πιο τυπικό ας πούμε. 

Ανέστης: Πιο τυπικό αλλά και λίγο άτυπο. Δηλαδή, αυτή τη στιγμή έχουμε ένα ιδιότυπο οργανόγραμμα στο οποίο ουσιαστικά είμαστε τρεις συνιδρυτές. Είναι σαν να είμαστε τρεις μάνατζερς και έχουμε και έναν εργαζόμενο, μία εργαζόμενη στη συγκεκριμένη περίπτωση. Όταν θα προστεθούν και κάποιοι άλλοι θα χωριστούν λίγο καλύτερα τα κομμάτια που δουλεύει ο καθένας. Αυτό θα αφορά και σε εμάς τους τρεις, τις δύο συναδέλφους και στις υπόλοιπες και τους υπόλοιπους. Οπότε, επειδή θα είναι αυξημένος ο όγκος της δουλειάς, νομίζω θα είναι καλύτερο για όλες και όλους ώστε να είναι πιο σαφές το τι έχουν να κάνουν και να μην καιγόμαστε εντός εισαγωγικών αλλά χωρίς να εκλείψει η κουλτούρα του back-up, του είμαι εδώ για την ομάδα. Αυτό είναι, το να εντάξουμε κάποιον ή κάποια στην κουλτούρα. Είναι και δική μας δουλειά στην καθημερινότητα. Είναι μέσα από τη στάση που τηρούμε. Δηλαδή, αυτό δεν θα γίνει με το ότι θα το επιβάλλεις ή επειδή απλά θα το λέει ένα policy. Θα γίνει επειδή θα εμπνεύσεις εκείνη που θα μπει στην ομάδα. Και θα τον εμπνεύσεις και αυτό το καταλαβαίνεις. Άρα, σίγουρα θα χρειαστεί να γίνει λίγο πιο τυπικό και λίγο πιο δομημένο αλλά χωρίς να εκλείψουν κάποιες βασικές αρχές που έχουμε θέσει γύρω από αυτό. Και δεν θα ξεχάσουμε φυσικά ότι οι ανάγκες, οι προσωπικές δεν θα βγουν από το κάδρο. Θα παραμείνουν και για τους επόμενους ανθρώπους που θα μπουν.

Πηνελόπη: Πώς μπορείς να το διαφυλάξεις αυτό;

Ανέστης: Αυτό μπορείς να το διαφυλάξεις και έχοντας καταγράψει περισσότερο κάποια πράγματα ώστε να είναι πιο σαφές, ειδικά σε μια μεγαλύτερη ομάδα που δεν έχει την άμεση επικοινωνία και επαφή που έχουν οι δύο-τρεις άνθρωποι που είμαστε τώρα όταν θα είμαστε δέκα. 

Πηνελόπη: Σωστό

Ανέστης: Ωστόσο, πάλι, θα είναι και μέσα από συνεχείς συζητήσεις μέσα από εκπαιδεύσεις, μέσα από το πιο δομημένο job profile και το description, την περιγραφή του, τι έχει να κάνει ο καθένας αλλά και των δυνατοτήτων και ευκαιριών που δίνουμε. Δηλαδή, θα πρέπει να είναι λίγο πιο σαφές  γιατί έχεις αυτή τη δυνατότητα στην ευελιξία του ωραρίου σε αυτό το περιθώριο. Έχεις αυτή τη δυνατότητα να κάνεις κάτι εκτός. Αλλά χρειάζεται να το έχουμε συζητήσει. Οπότε, σίγουρα θα πρέπει να καταγραφούν σίγουρα θα πρέπει να είναι πιο δομημένα σε κάποιο βαθμό και να είναι πιο σαφή στην αρχή γιατί δεν θα υπάρχει αυτή η καθημερινή επικοινωνία όλων με όλους. 

Πηνελόπη: Αλήθεια είναι αυτό. Συμβαίνει αυτό. Και αυτό, νομίζω, με φέρνει και σε μία από τις τελευταίες μου ερωτήσεις που είναι τι συμβαίνει όταν ή τι πιστεύεις ότι μπορεί να συμβεί όταν, υπάρχει, ειδικά σε μεγαλύτερη ομάδα σε μεγαλύτερη ομάδα 6-7 ατόμων. Αυτό εκεί θέλω λίγο να εστιάσουμε. Που εγώ, ως μέλος της ομάδας σας, ζητάω γιατί κάνω το διδακτορικό μου και μετά αρρώστησε και το παιδί μου και μετά, δεν ξέρω, ζητάω και κάτι άλλο και κάτι άλλο και κάτι άλλο. Και κατά τα άλλα είμαι στα παραδοτέα μου μια χαρά. Στους χρόνους μου μια χαρά. Εν πάσει περιπτώσει δεν έχει υπάρξει κάποια σοβαρή συνέπεια. Και είναι ένα άλλο μέλος της ομάδας που μπορεί να μην είναι τόσο δυναμικό, να το πω. Μπορεί ακόμα να μην έχει κατακτήσει αυτή την αίσθηση της εμπιστοσύνης και της ψυχολογικής ασφάλειας. Ότι αφού μου το λένε η ομάδα, ότι είναι εδώ για μένα, ότι μπορώ και εγώ να μην είμαι εκεί ακόμα, να μην βρίσκω το θάρρος. Και τελικά αυτό μπορεί να, το έχουμε δει να συμβαίνει, να οδηγήσει σε μια, ξέρεις, όχι αγανάκτηση ακριβώς, αλλά έτσι μια αίσθηση αδικίας. Το έχετε σκεφτεί ή το έχετε ποτέ αυτό, πώς θα μπορούσατε να το διαχειριστείτε και εσείς και εμείς.

Ανέστης: Αυτό επιστρέφει λίγο. Είπαμε λοιπόν ότι έχουμε μια πιο χαλαρή δομή, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχουμε μια τύπου ιεραρχία ή τύπου management. Και αυτό θα έγκειται στο κομμάτι του καλού management.Δηλαδή εμείς, όντας οι managers ή όποιοι είναι στο μέλλον, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι χρειάζεται να είμαστε κοντά στην ομάδα μας, να συζητάμε, να μιλάμε, να βλέπουμε τις ανάγκες, όχι μόνο τις ανάγκες του δουλειά και τις ανάγκες του ανθρώπου. Και αυτό μας επιστρέφει και στην κουλτούρα. Δηλαδή οπότε θα έχουμε να κάνουμε δύο πράγματα. Θα πρέπει άσχετα με το, επειδή καταλαβαίνω ακριβώς τι λες, υπάρχουν άνθρωποι που είναι πιο εκδηλωτικοί, πιο άνετοι, άλλοι που είναι πιο μαζεμένοι, άνθρωποι που θα δυσκολευτούν να πουν, ξέρεις κάτι, έχω φτάσει στο όριο μου, δεν αντέχω να πάρω κι άλλο ένα. 

Πηνελόπη: Ακριβώς, ναι, ναι

Ανέστης: Και καταλαβαίνω την ανάγκη του συναδέλφου, αλλά δεν μπορώ να το κάνω. Άρα χρειάζεται και εμείς να πηγαίνουμε προς εκείνον εκεί και όχι να περιμένουμε να έρθει σε εμάς. Άρα είναι κομμάτι της δικής μας δουλειάς να μην ξεχνάμε ότι δεν έχουμε μόνο να κάνουμε δράσεις και ενέργειες, έχουμε να συζητάμε και μεταξύ μας και να συζητάμε και σε ατομικό επίπεδο. Για να εκμαιεύουμε κιόλας, μερικές φορές, πράγματα που δεν μπορεί να πει, δεν θέλει να πει, δεν νιώθει άνετα. Και αυτό βέβαια, το να μην νιώθει άνετα, θα είναι και ένα ακόμα κομμάτι συζήτησης στην ομάδα, γιατί δεν νιώθει άνετα κάποιος να εκφραστεί.

Πηνελόπη:  Άρα είναι και κάτι που θα πρέπει το management να κατακτήσει. Μου αρέσει πολύ αυτό που λες, ότι όλα ξεκινάνε και από την να έχουμε ανοιχτά αυτιά και μάτια, για να προσέξουμε κάτι που μπορεί να μην έχει ειπωθεί, αλλά να βρίσκεται εκεί. Και αν το παρατηρήσουμε ως managers, ως leaders, να κάνουμε, σε όσο μικρές ομάδες και να είμαστε, να κάνουμε την ερώτηση. Είσαι ok, τι έχεις ανάγκη, πόσο είσαι, θες κάτι να αλλάξουμε. Και αν μας το ζητήσει, και μου λες αν το έχω καταλάβει λάθος, μπορεί να μπορούμε να το δώσουμε, μπορεί και όχι. Αλλά νομίζω είναι σημαντικό σε αυτή τη συζήτηση να βάλουμε και το στοιχείο, ότι μπορεί να μην μπορώ να κάνω αυτό που μου ζητάς. Τι κάνουμε τότε. 

Ανέστης: Θα ψάξουμε εναλλακτικές. Θα ψάξουμε τον καλύτερο δυνατό τρόπο, ώστε να γίνει όσο πιο κοντά γίνεται με αυτό που χρειάζεται ο άνθρωπος. Δεν είναι δεδομένο ότι θα γίνουν όλα, για όλους και όλες. Απλά είναι δεδομένο ότι θέλουμε να υπάρχει ισοτιμία. Το σημαντικό είναι ότι θα νιώσει ότι ακούσαμε την ανάγκη, 

Πηνελόπη: Πολύ σημαντικό

Ανέστης: Ότι βάλαμε στο τραπέζι και ότι προσπαθούσαμε να βρούμε ό,τι πιο κοντά σε αυτό μπορούμε. Δεν σημαίνει ότι θα μπορούν να γίνουν όλα, αλλά σίγουρα δεν γίνεται να μην μπορεί να γίνει κάτι. Και επίσης και εμείς ως μάνατζερς δεν είμαστε τέλειοι. Είναι και αυτό μια δυναμική διαδικασία και εμείς μαθαίνουμε, βελτιωνόμαστε και πρέπει να είναι στόχος μας να βελτιωνόμαστε. Γιατί ειδικά στην καθημερινότητα της δουλειάς και όταν τρέχουν πολλά παράλληλα, το ξεχνάμε. Και εμείς και το συζητούσα και με με τις συναδέλφους πρόσφατα, ας πούμε την συνάδελφο που έχουμε προσλάβει, είχαμε καιρό να κάνουμε μια συνάντηση, να συζητήσουμε πώς πάει το κομμάτι της δουλειάς της, αν νιώθει άνετα, αν υπάρχει κάτι που δυσκολεύει. Ακόμα και αυτό το υβριδικό της, όπως το έχουμε δομήσει, γιατί εκείνη κάνει το διδακτορικό, τι διευκολύνει, γιατί πρέπει να καλύψει για κάποια πράγματα δουλειά στις ώρες που πάει για το διδακτορικό. Βγαίνει, δεν βγαίνει, λειτουργεί, δεν λειτουργεί. Άρα νομίζω ότι το πρώτο είναι ότι νιώθουν ή θα νιώθουν άνετα, ότι μπορούν να εκφραστούν και ότι θα εισακουστούν σε επίπεδο συζήτησης και στο να βρούμε μια εναλλακτική. Αυτό νομίζω, δεν ξέρω αν θα είναι αρκετό, θα είναι σημαντικό όμως.

Πηνελόπη: Θα είναι ένα πολύ απλό αλλά σημαντικό βήμα, κατά τη γνώμη μου. Οπότε, και αυτή είναι η τελευταία μου ερώτηση, αν μας ακούει κάποιο άτομο τώρα και έχει ένα μικρό οργανισμό με τρία-τέσσερα άτομα και σκέφτεται όση ώρα μας ακούει στο μετρό ή όπου είναι, εντάξει, ωραία τα λέει ο Ανέστης, μπορούμε κι εμείς μάλλον κάποια από αυτά να εφαρμόσουμε, ας πούμε. Από πού θα συμβούλευες αυτό το άτομο να ξεκινήσει; Μπορείς να πεις ένα, δύο ή τρία πράγματα.

Ανέστης: Ωραία, νομίζω ότι από το να ακούσει τις ανάγκες της ομάδας. Δηλαδή, να καταλάβει ποιες είναι οι ιδιαίτερες ανάγκες του καθενός. Εμείς αυτό που είπαμε ουσιαστικά με μια γραμμή στην αρχή είναι ότι θέλουμε να συνδυάσουμε τις ανάγκες της δουλειάς με τις προσωπικές ανάγκες του καθενός. Γι’ αυτό είπα ότι είναι υβριδικό αλλά όχι οριζόντιο, ας πούμε. Δηλαδή, ότι εσύ σε αυτό το κομμάτι έχεις να κάνεις πέντε πράγματα αλλά παράλληλα κάνεις και στη ζωή σου άλλα τρία. Πώς μπορούμε να βρούμε μια ισορροπία σε αυτά; Δεν βρίσκουμε πάντα, εντάξει. 

Πηνελόπη: Κι αυτό είναι σημαντικό να το τονίσουμε. 

Ανέστης: Το σημαντικό να το έχουμε βάλει κάτω όμως και να ξέρουμε ότι εσύ έχεις αυτή την ανάγκη και να δούμε πώς μπορούμε να το δομήσουμε αυτό. Άρα αν η ομάδα δεν συζητάει μεταξύ της και αν δεν υπάρχει ανοιχτή επικοινωνία δεν πρόκειται να φτάσουμε σε μια λύση. Πολλές φορές δεν θα γνωρίζουμε καν το πρόβλημα. 

Πηνελόπη: Αλήθεια είναι αυτό επίσης.

Ανέστης: Άρα το πρώτο που θα έλεγα είναι να συζητάμε με τις ομάδες μας. 

Πηνελόπη: Επικοινωνία. 

Ανέστης: Επικοινωνία και ανοιχτή επικοινωνία. Γιατί δεν σημαίνει απαραίτητο ότι επειδή θα έχω μια πολιτική και θα ξέρει ο άλλος ότι θα είναι 9-5, αλλά δεν υπάρχει επικοινωνία θα μπορέσει να εντάξει τα κομμάτια αυτά στην καθημερινότητα της δουλειάς του και σίγουρα δεν θα είναι ευχαριστημένος ή ευχαριστημένη. Για εμάς είναι πολύ σημαντικό. 

Πηνελόπη: Ανοιχτή επικοινωνία στην πράξη λοιπόν και στην καθημερινότητα. Ανέστη, σε ευχαριστούμε πάρα πάρα πάρα πολύ. 

Ανέστης: Πηνελόπη, κι εγώ ευχαριστώ και εμείς ευχαριστούμε και συγχαρητήρια για το CAREdiZo. Νομίζω ότι θα βοηθήσει πολλούς οργανισμούς και επιχειρήσεις με καλές πρακτικές, ιδέες και κατανόηση.

Πηνελόπη: Αυτό ευχόμαστε κι εμείς. Καλή συνέχεια, ευχαριστούμε πολύ. 

Ανέστης: Ευχαριστώ επίσης.

Πηνελόπη: Πώς σας φάνηκαν τα όσα μοιραστήκαμε σήμερα με τον Ανέστη? Τι άλλο πιστεύετε ότι μπορεί να δημιουργήσει το CAREdiZo που θα μας φέρει ένα βήμα πιο κοντά στην ισότητα εντός και εκτός εργασίας; Είμαστε εδώ για να διαβάσουμε και να ακούσουμε τις προτάσεις, τα σχόλια και τις ιδέες σας. Ακολουθήστε μας στα social media, στείλτε μας email, αφήστε μας το review σας στο Spotify, ελάτε να μας συναντήσετε στο WHEN Hub και ας συνεχίσουμε τη συζήτηση ώστε να κάνουμε το WHEN αλλά και το CAREdiZo ακόμα καλύτερο για όλες και όλους.